°






Pixabay

​Czy zawsze opłaca się otrzymać spadek?

Zwykle otrzymanie czegoś jest dobrą wiadomością. W przypadku spadków sytuacja nie jest jednak tak prosta ani oczywista, czasem bowiem zdecydowanie lepiej i taniej byłoby spadku nie otrzymać.

O wyjaśnienie niektórych problemów związanych ze spadkami poprosiliśmy Pana Mecenasa Łukasza Głębockiego z Kancelarii Adwokackich Głębocki Głowacka, mających siedziby w Pruszkowie i Warszawie.

Praktyka pokazuje, że nie zawsze mamy świadomość, co dokładnie odziedziczymy po naszych najbliższych. Czasem okazuje się, że są to głównie długi. Co możemy zrobić w takiej sytuacji?

Jeśli już wiemy, jaki rzeczywisty majątek pozostawił po sobie spadkodawca i należymy do grona spadkobierców, mamy pewne możliwości uniknięcia obciążenia ciążącymi na spadku długami. Przede wszystkim należy pamiętać, że na reakcję mamy 6 miesięcy od chwili, w której dowiedzieliśmy się o tytule powołania do spadku. W praktyce oznacza to, że każdy spadkobierca ustawowy dowiaduje się o tytule powołania do spadku z dniem, w którym otrzymał informację o śmierci spadkodawcy. 

Od tego dnia dla spadkobierców zaczyna się liczyć 6 miesięcy, w trakcie których mogą złożyć oświadczenie o przyjęciu spadku wprost, z dobrodziejstwem inwentarza albo o odrzuceniu go. W kontekście postawionego pytania opcje godne rozważenia to odrzucenie spadku w całości (zarówno majątku, jak i długów), bądź przyjęcie go z dobrodziejstwem inwentarza. Ta druga opcja może się okazać korzystna tylko wtedy, jeśli spadkobiercy zależy na odziedziczeniu majątku wartego więcej, niż długi spadkodawcy, ponieważ dziedziczenie z dobrodziejstwem inwentarza oznacza ograniczenie odpowiedzialności do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku.

A co dzieje się, jeśli z jakiegoś powodu spadkobierca nie złoży żadnego oświadczenia w ciągu tych 6 miesięcy?

Zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami, jeżeli stosowne oświadczenie nie zostanie złożone w wymaganym terminie, wtedy automatycznie spadkobierca taki jest traktowany tak, jakby złożył oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Choćby z tego powodu warto zainteresować się, co dokładnie odziedziczymy.

Czy istnieje możliwość odrzucenia spadku po upływie ustawowego terminu na złożenie oświadczenia?

Prawo dopuszcza taką możliwość, jednak zwracam uwagę, że są to sytuacje bardzo rzadkie – według aktualnie obowiązujących regulacji złożenie oświadczenia po terminie jest możliwe jedynie w przypadku, gdy poprzednie zostało złożone (lub nie zostało złożone) w wyniku błędu albo groźby. Praktycznie rzecz biorąc spadkobierca musi jednoznacznie wykazać przed sądem, iż faktycznie działał pod wpływem błędu (wynikającego np. z uzyskania nieprawdziwych informacji od innych spadkobierców) lub groźby. Należy także mieć na uwadze, że i tu obowiązują określone terminy – w przypadku działania pod wpływem błędu spadkobierca ma rok od momentu wykrycia błędu na złożenie wniosku do sądu, a w przypadku groźby rok od momentu ustania stanu obawy. Istotne przy tym pozostaje, że w tym terminie należy przed sądem złożyć oświadczenie, czy i jak spadek zostaje przyjęty, czy też zostaje odrzucony.

A jak wygląda kwestia długów spadkowych w przypadku, gdy spadkobierców jest kilku?

Co do zasady, do chwili działu spadku, wszyscy spadkobiercy odpowiadają za długi razem (solidarnie), co bywa przyczyną rozmaitych konfliktów pomiędzy nimi. Wynikają one najczęściej z faktu, że wierzyciel ma prawo wymagać spłaty całości należności od każdego spadkobiercy i jeśli do takiej spłaty dojdzie, pozostali spadkobiercy nie muszą regulować żadnego długu, ponieważ został on spłacony. Spadkobierca, który dokonał takiej spłaty, ma prawo domagać się od pozostałych spadkobierców, aby zwrócili mu zapłacony dług w wysokości odpowiadającej ich udziałom w spadku, jednak praktyka pokazuje, że z realizacją tego rodzaju zwrotów bywa różnie, co jest źródłem wspomnianych przeze mnie potencjalnych konfliktów.

Na koniec jeszcze jedno pytanie: kto musi opłacić podatek od spadku?

Jeśli w skład nabytego spadku wchodziły jakiekolwiek aktywa, automatycznie oznacza to dla spadkobiercy powstanie obowiązku podatkowego. Deklarację należy złożyć we właściwym urzędzie skarbowym. Należy jednak zaznaczyć, że jeśli spadkobierca należy do najbliższej rodziny (zstępny, wstępny, brat, siostra, małżonek, macocha, pasierb, ojczym) i zgłosi nabycie własności danej rzeczy lub praw majątkowych do naczelnika urzędu skarbowego w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od uprawomocnienia się orzeczenia o nabyciu spadku albo od sporządzenia aktu poświadczającego dziedziczenie, zostaje zwolniony z konieczności opłacenia podatku. W innych przypadkach należy podatek uregulować w myśl aktualnie obowiązujących regulacji w tym zakresie.

Dziękuję bardzo za poświęcony czas i rozmowę!

Również dziękuję, zachęcam także do korzystania z możliwości znalezienia odpowiedzi na nurtujące Czytelników pytania online. W razie, gdyby okazało się to niemożliwe, zapraszam do skorzystania z porad prawnych świadczonych przez Kancelarię GiG – jesteśmy do Państwa dyspozycji!


Artykuł Sponsorowany


baner